Lớp 4

Phân số lớp 4: rút gọn, so sánh, cộng trừ nhân chia

Công cụ phân số lớp 4: vẽ thanh phân số, rút gọn, quy đồng mẫu số, so sánh và cộng, trừ, nhân, chia hai phân số có lời giải từng bước. Có bài luyện tự chấm.

Phân số 1

Phân số 2

Tử số từ 0 đến 99, mẫu số từ 1 đến 99.

23\dfrac{2}{3}

34\dfrac{3}{4}

23<34\dfrac{2}{3} < \dfrac{3}{4}

  1. Quy đồng mẫu số về 12: 23=812,\dfrac{2}{3} = \dfrac{8}{12}\text{,} 34=912.\dfrac{3}{4} = \dfrac{9}{12}\text{.}
  2. Hai phân số cùng mẫu số: so sánh hai tử số.

Phân số thứ nhất 23\dfrac{2}{3} đã tối giản.

Cách so sánh hai phân số
ab<cdkhia×d<b×c\dfrac{a}{b} < \dfrac{c}{d} \quad \text{khi} \quad a \times d < b \times c
Trong đó
ab\dfrac{a}{b}
phân số thứ nhất: a là tử số (số phần được lấy), b là mẫu số (số phần bằng nhau, khác 0)
cd\dfrac{c}{d}
phân số thứ hai: c là tử số, d là mẫu số (khác 0)

Quy đồng mẫu số rồi so sánh hai tử số. Hai phân số cùng mẫu số thì phân số nào có tử số lớn hơn sẽ lớn hơn.

Phân số lớp 4 gồm những gì?

Phân số cho biết một hay nhiều phần trong số các phần bằng nhau của một đơn vị. Ví dụ 34\dfrac{3}{4} nghĩa là chia một hình thành 4 phần bằng nhau và lấy 3 phần. Ở lớp 4, con học tính chất cơ bản của phân số, rút gọn, quy đồng mẫu số, so sánh và bốn phép tính cộng, trừ, nhân, chia phân số. Công cụ này vẽ thanh phân số và viết lời giải từng bước để con kiểm tra bài làm.

Cách dùng

  • Nhập tử số (ô trên) và mẫu số (ô dưới) của hai phân số, mỗi số từ 0 đến 99, mẫu số lớn hơn 0.
  • Chọn phép tính: so sánh, cộng, trừ, nhân hoặc chia. Kết quả và các bước giải hiện ngay.
  • Khi mẫu số không lớn hơn 12, hai thanh màu cho thấy phần được tô của từng phân số.

Ghi nhớ nhanh

Rút gọn và quy đồng

Rút gọn phân số
ab=a:kb:k\dfrac{a}{b} = \dfrac{a \mathbin{:} k}{b \mathbin{:} k}
Trong đó
aa
tử số: số phần được lấy
bb
mẫu số: số phần bằng nhau của cả hình, khác 0
kk
số tự nhiên lớn hơn 1, chia hết cho cả a và b

Ví dụ: 68=6:28:2=34\dfrac{6}{8} = \dfrac{6 \mathbin{:} 2}{8 \mathbin{:} 2} = \dfrac{3}{4}. Khi không còn số nào chia hết cả tử và mẫu thì phân số đã tối giản.

Quy đồng mẫu số hai phân số
ab=a×db×d,cd=c×bd×b\dfrac{a}{b} = \dfrac{a \times d}{b \times d}, \quad \dfrac{c}{d} = \dfrac{c \times b}{d \times b}
Trong đó
aa
tử số: số phần được lấy
bb
mẫu số: số phần bằng nhau của cả hình, khác 0
cc
tử số của phân số thứ hai
dd
mẫu số của phân số thứ hai, khác 0

Ví dụ: 12\dfrac{1}{2} và 13\dfrac{1}{3} quy đồng thành 36\dfrac{3}{6} và 26\dfrac{2}{6}.

So sánh

Hai phân số cùng mẫu số thì phân số nào có tử số lớn hơn sẽ lớn hơn. Khác mẫu số thì quy đồng trước rồi so sánh tử số.

Bốn phép tính

Cộng, trừ hai phân số cùng mẫu số
ac+bc=a+bc\dfrac{a}{c} + \dfrac{b}{c} = \dfrac{a + b}{c}
Trong đó
a,ba, b
tử số của hai phân số
cc
mẫu số chung, khác 0

Giữ nguyên mẫu số, chỉ cộng (hoặc trừ) tử số. Khác mẫu thì quy đồng trước. Phép trừ chỉ làm khi số bị trừ không bé hơn số trừ. Ví dụ: 12+14=24+14=34\dfrac{1}{2} + \dfrac{1}{4} = \dfrac{2}{4} + \dfrac{1}{4} = \dfrac{3}{4}.

Nhân hai phân số
ab×cd=a×cb×d\dfrac{a}{b} \times \dfrac{c}{d} = \dfrac{a \times c}{b \times d}
Trong đó
a,ca, c
tử số của hai phân số
b,db, d
mẫu số của hai phân số, khác 0

Tử số nhân tử số, mẫu số nhân mẫu số rồi rút gọn. Ví dụ: 23×35=615=25\dfrac{2}{3} \times \dfrac{3}{5} = \dfrac{6}{15} = \dfrac{2}{5}.

Chia hai phân số
ab:cd=ab×dc\dfrac{a}{b} \mathbin{:} \dfrac{c}{d} = \dfrac{a}{b} \times \dfrac{d}{c}
Trong đó
a,ca, c
tử số của hai phân số, c khác 0
b,db, d
mẫu số của hai phân số, khác 0

Nhân với phân số đảo ngược (đổi chỗ tử và mẫu). Ví dụ: 34:38=34×83=2\dfrac{3}{4} \mathbin{:} \dfrac{3}{8} = \dfrac{3}{4} \times \dfrac{8}{3} = 2.

Gợi ý cho phụ huynh

Cùng con chia pizza, bánh hoặc thanh sô-cô-la để thấy phân số là các phần bằng nhau của một vật. Tránh bắt con học thuộc quy tắc khi chưa nhìn thấy hình; hãy cho con đoán trước kết quả bằng thanh phân số rồi mới kiểm tra bằng phép tính. Ở lớp 4 phép trừ chỉ làm khi số bị trừ không bé hơn số trừ.

Luyện tập cùng con

Con làm xong bấm “Kiểm tra” để xem đúng sai. Bản in có chỗ để con viết đáp án.

  1. Câu 1.Rút gọn phân số 68\dfrac{6}{8} (viết dạng a/b).

  2. Câu 2.So sánh 23\dfrac{2}{3} và 34.\dfrac{3}{4}\text{.} Điền dấu thích hợp.

  3. Câu 3.12+14=?\dfrac{1}{2} + \dfrac{1}{4} = ? (viết dạng a/b)

  4. Câu 4.23×35=?\dfrac{2}{3} \times \dfrac{3}{5} = ? (viết dạng a/b, đã rút gọn)

  5. Câu 5.34:38=?\dfrac{3}{4} \mathbin{:} \dfrac{3}{8} = ?