Con mèo trong gương có phải là mình không?

Bạn đã bao giờ vô tình nhìn thấy một chú mèo đứng trước gương chưa? Phản ứng của nó thường vô cùng buồn cười: hoặc là nó giương móng vuốt xè xè đe dọa, hoặc là nó nhảy dựng lên như gặp sinh vật lạ ngoài hành tinh hay dạn dĩ hơn thì lại gần hít hà, lấy chân cào cào vào mặt kính bóng loáng. Con mèo hoàn toàn không nhận ra rằng kẻ đối diện đang xù lông với nó, thực chất lại chính là bản thân nó.

Thực ra, thế giới loài người chúng ta – đặc biệt là ở cái tuổi học trò ngơ ngác và đầy biến động – cũng đang vận hành theo đúng cái kịch bản "con mèo soi gương" ấy. Hình ảnh con mèo đứng trước tấm kính không đơn thuần là một câu chuyện động vật hài hước mà là một phép ẩn dụ rất sâu sắc về cách chúng ta đang loay hoay tìm kiếm và đối diện với bản thân mình mỗi ngày.

Tấm gương mang tên "Người khác nghĩ gì về mình"

Trong tâm lý học có một khái niệm rất nổi tiếng gọi là "Cái tôi trong gương" (Looking-glass self). Khái niệm này chỉ ra rằng: Chúng ta thường không tự nhìn thấy bản thân mình một cách trực tiếp mà toàn nhìn mình qua cái "gương" là thái độ, lời đánh giá và ánh mắt của những người xung quanh.

Khi bạn bè khen bạn "ngầu quá", bạn thấy hình ảnh mình trong gương thật lung linh. Khi ai đó chê bạn "nhạt nhẽo" hay "kỳ cục", hình ảnh trong gương lập tức biến thành một con mèo xấu xí, méo xệch. Giống như chú mèo kia, chúng ta ngốc nghếch tin rằng hình ảnh phản chiếu trong mắt người khác mới là thực thể duy nhất. Chúng ta giận dữ, tổn thương hay ra sức gồng mình lên đấu tranh với cái "bóng" đó để rồi quên mất một điều cốt lõi: Ánh mắt của người đời chỉ là một tấm kính phản chiếu, nó có thể bị méo, bị bụi bám hoặc bị bóp méo bởi chính cảm xúc của họ!

Cuộc chiến với "phiên bản bóng tối" bên trong

Tấm gương không chỉ nằm ở lời nói của người ngoài. Tấm gương trung thực nhất và cũng đáng sợ nhất lại nằm ngay trong chính tâm trí của bạn. Đó là những lúc bạn ngồi một mình buổi đêm, đối diện với những góc khuất mà mình luôn cố giấu kín: sự đố kỵ với bạn học giỏi hơn, nỗi sợ hãi mình sẽ thất bại hay những sai lầm ngớ ngẩn mà mình lỡ phạm phải. Lúc đó, "con mèo trong gương" xuất hiện với dáng vẻ đầy sợ hãi hoặc xấu xí. Bạn hoảng loạn, bạn không muốn thừa nhận đó là mình. Bạn tìm cách né tránh, lấy vải che tấm gương lại hoặc xù lông lên chối bỏ "Không, tớ không phải là kẻ kém cỏi hay ích kỷ như thế".

Nhưng càng gầm gừ với bóng đen trong gương, bạn càng kiệt sức. Bạn ghen tị hay tức giận với cái bóng đó mà không nhận ra rằng: Mỗi vết xước, mỗi nỗi sợ hay góc tối ấy cũng là một phần máu thịt tạo nên con người bạn.

Khoảnh khắc con mèo nhận ra sự thật

Vậy điều gì sẽ xảy ra nếu một ngày chú mèo thôi không gầm gừ nữa? Nó dừng lại, tiến sát vào mặt kính, hạ móng vuốt xuống và nhận ra "Ồ, thì ra kẻ đối diện chẳng hề có ý đe dọa mình, đó chỉ là mình mà thôi".

Đó chính là khoảnh khắc của sự thức tỉnh và tự hòa giải.

Trưởng thành không phải là việc bạn biến mình thành một chú hổ dũng mãnh không vết xước. Trưởng thành là khi bạn dám nhìn thẳng vào tấm gương cuộc đời, đối diện với cả những ưu điểm rực rỡ lẫn những khuyết điểm méo mó của bản thân và mỉm cười nói "Ừ, tớ đây này. Tớ có lúc giỏi giang nhưng cũng có lúc vụng dại, tớ có lúc dũng cảm nhưng cũng có lúc sợ run người. Tất cả những điều đó mới tạo nên một phiên bản độc nhất vô nhị là tớ".

Hãy ôm lấy "con mèo" trong gương của riêng bạn

Vậy rốt cuộc, con mèo trong gương có phải là mình không?

Câu trả lời là: Nó vừa là bạn, lại vừa không phải là bạn. Nó không phải là bạn nếu bạn chỉ coi nó là những lời phán xét phiến diện của thế giới bên ngoài nhưng nó chính là bạn, nếu bạn nhìn vào đó để thấu hiểu, ôm lấy những nỗi sợ và chấp nhận sự không hoàn hảo của chính mình.

Nếu có lỡ cảm thấy hoang mang trước những lời gièm pha hay tự dằn dỗ bản thân vì một sai lầm nào đó, hãy nhớ về hình ảnh chú mèo trước gương, đừng phí sức giơ móng vuốt ra cào cấu cái bóng phản chiếu nữa, hãy hạ tay xuống, mỉm cười nhẹ nhàng và tự nhắn nhủ: "Tớ thấy cậu rồi. Dù cậu thế nào, tớ cũng sẽ học cách yêu thương cậu!".